Delikatne ciasto, chrupiąca beza z migdałami i krem waniliowy – Kvæfjordkake to jeden z najbardziej znanych norweskich wypieków. W Norwegii często nazywa się je po prostu Verdens beste, czyli „najlepsze na świecie”. Ciasto pochodzi z północnej Norwegii, a jego historia zaczyna się w niewielkiej kawiarni w Harstad. Jak lokalny wypiek stał się norweskim klasykiem?
Co to jest Kvæfjordkake?
Kvæfjordkake to norweskie ciasto składające się z kilku warstw i różnych tekstur.
Podstawą jest miękkie ciasto, na którym przed pieczeniem rozprowadza się marengs, czyli bezę. Wierzch posypuje się migdałami, a po upieczeniu całość dzieli się na dwie części.
Między nimi znajduje się krem przygotowywany z vaniljekrem, często połączonego z bitą śmietaną.
W jednym kawałku dostajemy więc miękkie ciasto, lekko chrupiącą bezę, migdały i delikatny krem waniliowy.
Dlaczego nazywa się Kvæfjordkake?
Nazwa pochodzi od Kvæfjord, gminy w północnej Norwegii, w regionie Troms.
kake oznacza po norwesku „ciasto”, więc Kvæfjordkake możemy przetłumaczyć po prostu jako „ciasto z Kvæfjord”.
Historia wypieku jest związana z Huldą Ottestad, która pochodziła z Kvæfjord i w latach 30. XX wieku prowadziła wraz z siostrą Café Alliance w Harstad.
Jak powstało Kvæfjordkake?
Co ciekawe, początki jednego z najbardziej norweskich ciast prowadzą do… duńskiego przepisu.
Hulda Ottestad kupiła od cukiernika przepis na ciasto nazywane Kongekaken. Następnie zaczęła go modyfikować. Między innymi zmniejszyła ilość migdałów, które w okresie międzywojennym były drogim składnikiem.
Tak powstała wersja, która z czasem zaczęła być kojarzona z Kvæfjord.
Ciasto zdobywało popularność najpierw w Harstad i okolicy, a później w kolejnych częściach Norwegii.
Verdens beste – czyli „najlepsze na świecie”
Kvæfjordkake ma jeszcze jedną nazwę, którą bardzo często spotkasz w Norwegii:
Verdens beste.
Dosłownie oznacza to:
„najlepsze na świecie”.
Trzeba przyznać, że Norwegowie nie wykazali się tutaj przesadną skromnością.
Jeśli więc w norweskiej kawiarni zobaczysz Verdens beste, nie chodzi o zupełnie inne ciasto. Najczęściej jest to właśnie Kvæfjordkake.
Narodowe ciasto Norwegii
Popularność Kvæfjordkake jest naprawdę duża.
W 2002 roku słuchacze programu Nitimen norweskiego NRK wybrali je narodowym ciastem Norwegii. W głosowaniu Kvæfjordkake zdobyło aż 69 procent głosów.
Co ciekawe, ponad dwadzieścia lat później ciasto nadal cieszyło się ogromną sympatią – w 2024 roku ponownie wygrało głosowanie NRK, tym razem na ulubione ciasto Norwegów.
Z lokalnego wypieku z północy kraju Kvæfjordkake stało się więc jednym z symboli norweskiej tradycji cukierniczej.
Kiedy Norwegowie jedzą Kvæfjordkake?
To przede wszystkim ciasto na specjalne okazje.
Może pojawić się podczas urodzin, wesel, jubileuszy, konfirmacji i innych rodzinnych uroczystości. Jest również popularnym wypiekiem na 17 maja, czyli norweskie święto narodowe.
Kvæfjordkake bardzo dobrze wpisuje się w norweską tradycję kakebord – stołu zastawionego różnymi ciastami podczas większych spotkań i uroczystości.
Nie jest więc odpowiednikiem drożdżowej bolle, którą kupuje się spontanicznie do kawy. To raczej ciasto, które stawia się na stole, kiedy jest co świętować.
Co znajduje się w Kvæfjordkake?
Klasyczne Kvæfjordkake składa się z kilku charakterystycznych warstw:
bunn – cienki, maślany blat ciasta
marengs – beza pieczona razem z ciastem
mandler – migdały posypane na bezę
vaniljekrem – krem waniliowy
kremfløte – śmietanka kremówka, często łączona z kremem waniliowym
To właśnie połączenie maślanego blatu, bezy, migdałów i kremu waniliowego daje Kvæfjordkake jego charakterystyczną strukturę.
Jeśli chcesz, mogę też poprawić cały przepis, żeby był bardziej zgodny z klasycznym norweskim Kvæfjordkake.
Kvæfjordkake a pavlova – czy to to samo?
Nie.
Oba ciasta zawierają bezę, dlatego na zdjęciach mogą wydawać się podobne, ale konstrukcja jest zupełnie inna.
W pavlovej beza jest główną podstawą deseru i zazwyczaj podaje się ją ze śmietaną oraz owocami.
Kvæfjordkake ma natomiast warstwę zwykłego ciasta pieczoną razem z bezą, a pomiędzy dwiema częściami znajduje się krem waniliowy.
Klasyczne Kvæfjordkake jest również posypane migdałami.
Jak zrobić Kvæfjordkake?
Ciasto
100 g masła
100–120 g cukru
4 żółtka
150 g mąki
1 łyżeczka proszku do pieczenia
3 łyżki mleka
Beza
4 białka
200 g cukru
50–75 g płatków lub posiekanych migdałów
Krem
krem waniliowy
200 ml śmietanki kremówki
Jak przygotować Kvæfjordkake?
Utrzyj masło z cukrem, a następnie dodawaj kolejno żółtka. Dodaj mleko oraz mąkę wymieszaną z proszkiem do pieczenia.
Rozprowadź ciasto na blasze wyłożonej papierem do pieczenia.
Następnie ubij białka z cukrem na sztywną bezę. Rozprowadź ją bezpośrednio na surowym cieście i posyp migdałami.
Piecz, aż beza będzie lekko złocista.
Po wystudzeniu podziel blat na dwie równe części. Krem waniliowy połącz z ubitą śmietanką i rozprowadź na jednej połowie. Przykryj drugą częścią tak, aby beza z migdałami znalazła się na samej górze.
Poznawaj Norwegię razem z Pluggis®
Skolebrød, solskinnsboller czy Kvæfjordkake pokazują różne strony norweskiej kultury kulinarnej – od prostych wypieków kupowanych do kawy po ciasta związane z rodzinnymi uroczystościami i świętowaniem.
W Pluggis® również lubimy poznawać język przez prawdziwą Norwegię i jej codzienność.
Na naszych kursach norweskiego z lektorem pracujemy metodą odwróconej lekcji i z autentycznymi materiałami, dzięki czemu podczas zajęć dużo czasu możemy przeznaczyć na rozmowę i aktywne używanie języka.
Uczestnicy otrzymują również dostęp do Banku Norweskich Słów, który pomaga systematycznie rozwijać i utrwalać słownictwo.
Przeczytaj również
- Skolebrød – norweskie bułeczki z kremem waniliowym i kokosem
- Brunost – norweski ser o smaku karmelu. Dlaczego Norwegowie tak go kochają?
- Norweskie vafler – czym różnią się od belgijskich gofrów?
- 17 maja – najważniejsze święto w Norwegii. Tak Norwegowie obchodzą Dzień Konstytucji
- Russetid – najbardziej szalona tradycja norweskich maturzystów
- Jak nauczyć się języka norweskiego? 7 skutecznych sposobów
