Czym jest prinsesstårta?
Prinsesstårta to klasyczny szwedzki tort składający się z delikatnego biszkoptu przełożonego kremem cukierniczym, bitą śmietaną i cienką warstwą dżemu malinowego. Całość przykrywa kopuła z bitej śmietany oraz cienka warstwa zielonego marcepanu.
Na samym środku niemal zawsze znajduje się charakterystyczna różowa róża z marcepanu, która stała się symbolem tego deseru.
Skąd pochodzi nazwa „prinsesstårta”?
Historia tortu sięga początku XX wieku. Przepis został opublikowany w książce „Prinsessornas kokbok” („Książka kucharska księżniczek”) autorstwa Jenny Åkerström, nauczycielki gotowania szwedzkich księżniczek Margarethy, Märthy i Astrid.
Początkowo deser nosił nazwę Grön tårta, czyli „zielony tort”. Z czasem jednak zaczęto nazywać go prinsesstårta, ponieważ – według najpopularniejszej historii – właśnie ten wypiek był ulubionym deserem księżniczek. Nazwa szybko się przyjęła i do dziś jest znana w całej Szwecji.
Dlaczego tort jest zielony?
To jedno z najczęściej zadawanych pytań.
Nie ma jednej oficjalnej odpowiedzi. Zielony marcepan stał się po prostu znakiem rozpoznawczym prinsesstårta i z biegiem lat zaczął odróżniać go od innych tortów.
Choć klasyczna wersja jest zielona, dziś można spotkać także torty pokryte różowym, białym czy żółtym marcepanem, przygotowywane z okazji różnych świąt lub wydarzeń.
Kiedy Szwedzi jedzą prinsesstårta?
Prinsesstårta najczęściej pojawia się podczas:
- urodzin,
- zakończenia szkoły lub studiów,
- rodzinnych uroczystości,
- spotkań w pracy,
- jubileuszy,
- świąt.
To jeden z najpopularniejszych tortów zamawianych w szwedzkich cukierniach. Można go kupić przez cały rok, dlatego nie jest związany z jednym konkretnym świętem.
Tydzień Tortu Księżniczki i Fössta tossdan i mass
Prinsesstårta jest tak popularna, że doczekała się nawet własnego święta. Co roku w ostatnim tygodniu września w całej Szwecji obchodzony jest Prinsesstårtans vecka, czyli Tydzień Tortu Księżniczki. Wiele cukierni przygotowuje wtedy specjalne wersje tortu, a część dochodów ze sprzedaży tradycyjnie przekazywana jest na cele charytatywne.
Z tortem księżniczki związana jest również ciekawa tradycja ze szwedzkiego regionu Småland. W pierwszy czwartek marca mieszkańcy obchodzą Fössta tossdan i mass, czyli humorystyczne święto nawiązujące do lokalnego dialektu. Nazwa jest gwarową wymową zwrotu första torsdagen i mars („pierwszy czwartek marca”).
Dlaczego właśnie wtedy je się prinsesstårta? Ponieważ po smålandzku słowo marsipantårta (tort marcepanowy) wymawia się żartobliwie jako massipantåta. Ta gra słów z czasem przerodziła się w lokalną tradycję i dziś dla wielu mieszkańców Smålandu pierwszy czwartek marca nie może obejść się bez kawałka tortu księżniczki.
Jak smakuje prinsesstårta?
Prinsesstårta jest zaskakująco lekka. Delikatny biszkopt, krem cukierniczy i bita śmietana sprawiają, że mimo efektownego wyglądu tort nie jest ciężki. Warstwa dżemu malinowego dodaje lekkiej kwasowości, a cienki marcepan nadaje całości charakterystyczny migdałowy smak.
To właśnie połączenie tych składników sprawia, że od ponad stu lat pozostaje jednym z ulubionych deserów Szwedów.
Czy warto spróbować?
Zdecydowanie tak. Prinsesstårta to jeden z najbardziej charakterystycznych szwedzkich deserów i prawdziwa klasyka tamtejszych cukierni. Jeśli odwiedzisz Szwecję, znajdziesz go praktycznie wszędzie – od małych piekarni i kawiarni po supermarkety.
To także świetny przykład tego, jak jeden deser może stać się częścią narodowej tradycji i rozpoznawalnym symbolem całego kraju.
Poznaj Szwecję od kuchni
Szwedzka kuchnia to znacznie więcej niż klopsiki i cynamonowe bułeczki. Każdy deser ma swoją historię, a poznawanie takich słodkości jak prinsesstårta pozwala lepiej zrozumieć szwedzką kulturę i codzienne życie.
Na kursach Pluggis® uczymy nie tylko języka szwedzkiego, ale również pokazujemy tradycje, zwyczaje i kulturę Szwecji. Dzięki temu nauka staje się ciekawsza i bardziej praktyczna.
