Mieszkasz w Danii od kilku lat, pracujesz, budujesz tam swoje życie i coraz częściej myślisz o duńskim obywatelstwie? Jednym z ważnych warunków jego uzyskania jest znajomość języka duńskiego.
Ale jaki poziom duńskiego trzeba znać, żeby otrzymać obywatelstwo? Czy wystarczy B1, czy konieczne jest B2? I czy trzeba zdawać tylko egzamin językowy?
Duńskie przepisy przewidują konkretne sposoby potwierdzenia znajomości języka. Najczęściej jest to Prøve i Dansk 3, choć w określonych sytuacjach wystarcza Prøve i Dansk 2.
Do tego dochodzi osobny egzamin sprawdzający wiedzę o Danii, jej historii, kulturze i społeczeństwie.
Sprawdźmy, jak wyglądają te wymagania i co warto wiedzieć, zanim rozpoczniesz przygotowania do ubiegania się o duńskie obywatelstwo.
Czy do uzyskania duńskiego obywatelstwa trzeba znać duński?
Co do zasady tak.
Osoby ubiegające się o duńskie obywatelstwo w drodze naturalizacji muszą udokumentować znajomość języka duńskiego w sposób uznawany przez duńskie przepisy.
Nie wystarczy więc samo oświadczenie, że na co dzień rozmawiasz po duńsku, ani fakt, że od wielu lat mieszkasz w Danii.
W większości przypadków potrzebny jest odpowiedni dokument potwierdzający umiejętności językowe.
Warto jednak pamiętać, że istnieją również uznawane świadectwa ukończenia określonych etapów edukacji w języku duńskim oraz wyjątki dotyczące niektórych grup wnioskodawców.
Dlatego zanim zapiszesz się na egzamin, sprawdź, czy nie masz już dokumentu, który może spełniać wymagania.
Jaki poziom duńskiego jest potrzebny do obywatelstwa – B1 czy B2?
To jedno z najważniejszych pytań.
W duńskim systemie wymagania dotyczą przede wszystkim konkretnych egzaminów, a nie samej deklaracji poziomu CEFR.
Najważniejsze są dwa egzaminy:
| Egzamin | Poziom językowy | Znaczenie przy ubieganiu się o obywatelstwo |
|---|---|---|
| Prøve i Dansk 3 (PD3) | B2 | Zasadniczo wymagany egzamin językowy |
| Prøve i Dansk 2 (PD2) | Część pisemna B1, ustna B1+ | Może wystarczyć po spełnieniu dodatkowych warunków |
Nie oznacza to, że każdy certyfikat opisany jako B1 lub B2 będzie automatycznie akceptowany.
Duńskie przepisy wskazują konkretne egzaminy i dokumenty, które można wykorzystać do potwierdzenia znajomości języka.
Prøve i Dansk 3 – podstawowy egzamin językowy do obywatelstwa
Prøve i Dansk 3, w skrócie PD3, jest egzaminem odpowiadającym poziomowi B2 Europejskiego Systemu Opisu Kształcenia Językowego (CEFR).
To właśnie ten egzamin jest zasadniczo wymagany przy ubieganiu się o obywatelstwo duńskie.
Poziom B2 oznacza, że potrafisz porozumiewać się po duńsku w wielu codziennych i bardziej złożonych sytuacjach.
Powinieneś umieć między innymi:
- rozumieć dłuższe wypowiedzi i teksty,
- wyrażać i uzasadniać swoje zdanie,
- uczestniczyć w rozmowach na różne tematy,
- pisać uporządkowane wypowiedzi,
- posługiwać się językiem z odpowiednią samodzielnością.
Jak wygląda Prøve i Dansk 3?
Egzamin sprawdza trzy oceniane obszary:
Czytanie – læseforståelse
Musisz wykazać się rozumieniem tekstów, wyszukiwaniem informacji oraz rozpoznawaniem ich głównych i szczegółowych treści.
Pisanie – skriftlig fremstilling
Sprawdzana jest umiejętność samodzielnego tworzenia wypowiedzi pisemnych.
Komunikacja ustna – mundtlig kommunikation
Ta część ocenia umiejętność wypowiadania się i prowadzenia rozmowy. Obejmuje również rozumienie ze słuchu.
Egzamin składa się z części pisemnej i ustnej. Poszczególne umiejętności są oceniane, a przy obliczaniu wyniku końcowego komunikacja ustna ma podwójną wagę.
To ważna informacja dla osób, które dobrze radzą sobie z gramatyką i pisaniem, ale nadal mają trudności z rozumieniem naturalnego duńskiego.
Prøve i Dansk 2 – kiedy B1 może wystarczyć?
Nie każdy wnioskodawca musi przedstawiać wynik Prøve i Dansk 3.
Duńskie przepisy przewidują możliwość spełnienia wymogu językowego przez zdanie Prøve i Dansk 2 (PD2), ale tylko po spełnieniu określonych warunków.
PD2 odpowiada poziomowi B1 w części pisemnej i B1+ w części ustnej.
Zgodnie z informacjami duńskiego Ministerstwa ds. Cudzoziemców i Integracji możliwość skorzystania z tego rozwiązania zależy między innymi od historii pobierania określonych świadczeń na podstawie przepisów o pomocy społecznej i integracji.
Wymagane jest, aby wnioskodawca:
- nie otrzymywał wskazanych świadczeń w ciągu ostatnich dwóch lat,
- a w okresie ostatnich dziewięciu lat nie otrzymywał ich przez łącznie więcej niż trzy miesiące.
Są to szczegółowe warunki prawne, dlatego przed podjęciem decyzji o zdawaniu PD2 zamiast PD3 należy sprawdzić swoją indywidualną sytuację.
Nie można więc po prostu założyć, że poziom B1 wystarczy każdej osobie ubiegającej się o duńskie obywatelstwo.
Czy trzeba zdawać egzamin, jeśli ukończyło się szkołę w Danii?
Niekoniecznie.
Duńskie przepisy uznają również niektóre dokumenty potwierdzające naukę i egzaminy ukończone w duńskim systemie edukacji.
W określonych przypadkach świadectwo ukończenia duńskiej szkoły lub odpowiedni egzamin może zastąpić Prøve i Dansk 3.
Znaczenie mają jednak rodzaj dokumentu, przedmiot, wynik i warunki wskazane w przepisach.
Dlatego jeśli uczyłeś się w Danii, warto najpierw sprawdzić oficjalną listę akceptowanych dokumentów, zamiast automatycznie zapisywać się na kolejny egzamin.
Indfødsretsprøven – drugi ważny egzamin na obywatelstwo
Wiele osób myli egzamin językowy z egzaminem na obywatelstwo.
Tymczasem są to dwa różne testy.
Prøve i Dansk 2 lub 3 sprawdza znajomość języka.
Indfødsretsprøven sprawdza wiedzę o Danii.
Jego tematyka obejmuje między innymi:
- historię Danii,
- duńskie społeczeństwo i kulturę,
- funkcjonowanie państwa,
- aktualne wydarzenia,
- wartości istotne w duńskim społeczeństwie.
Jak wygląda Indfødsretsprøven?
Egzamin składa się z 45 pytań wielokrotnego wyboru.
Aby go zdać, trzeba odpowiedzieć poprawnie na co najmniej 36 pytań, w tym na minimum 4 z 5 pytań dotyczących duńskich wartości.
Na rozwiązanie testu przewidziano 45 minut.
Warto wiedzieć, że pytania są sformułowane po duńsku, a poziom językowy testu odpowiada Prøve i Dansk 3.
Oznacza to, że nawet jeśli formalnie możesz wykazać znajomość języka przez PD2, nadal potrzebujesz wystarczającej umiejętności czytania po duńsku, żeby zrozumieć pytania egzaminu obywatelskiego.
Indfødsretsprøven nie zastępuje egzaminu językowego. To odrębny warunek.
Czy sam egzamin z duńskiego wystarczy, żeby dostać obywatelstwo?
Nie.
Znajomość języka jest jednym z warunków naturalizacji, ale nie jedynym.
Duńskie przepisy przewidują również wymagania dotyczące między innymi:
- długości i charakteru pobytu w Danii,
- prawa stałego pobytu,
- zatrudnienia i samodzielnego utrzymywania się,
- określonych zobowiązań wobec państwa,
- niekaralności,
- znajomości duńskiego społeczeństwa,
- uczestnictwa w ceremonii obywatelskiej, jeśli jest wymagana.
Co do zasady wymagany okres nieprzerwanego zamieszkiwania w Danii wynosi dziewięć lat, ale dla określonych grup obowiązują inne zasady.
Samo zdanie Prøve i Dansk 3 i Indfødsretsprøven nie oznacza więc automatycznego otrzymania obywatelstwa.
W Danii naturalizacja odbywa się przez przyjęcie odpowiedniej ustawy przez parlament, czyli Folketinget.
Czy Polak może mieć jednocześnie polskie i duńskie obywatelstwo?
Tak, co do zasady jest to możliwe.
Dania dopuszcza wielokrotne obywatelstwo, a polskie przepisy również nie wymagają automatycznego zrzeczenia się polskiego obywatelstwa po uzyskaniu innego.
Oznacza to, że osoba posiadająca polskie obywatelstwo może uzyskać również duńskie bez konieczności rezygnowania z polskiego.
Trzeba jednak spełnić warunki przewidziane przez duńskie prawo.
Czy można otrzymać zwolnienie z wymagań językowych?
W określonych przypadkach przepisy przewidują wyjątki lub możliwość ubiegania się o odstępstwo od wymagań.
Dotyczy to między innymi niektórych osób z długotrwałą niepełnosprawnością lub schorzeniem, które uniemożliwia spełnienie wymogu językowego.
Nie jest to jednak automatyczne zwolnienie.
W takich sytuacjach potrzebna może być odpowiednia dokumentacja medyczna, a sprawa może zostać skierowana do parlamentarnej komisji ds. obywatelstwa – Indfødsretsudvalget.
Osobne zasady dotyczą również niektórych innych grup, na przykład określonych wnioskodawców mówiących po norwesku lub szwedzku.
Każdy taki przypadek należy oceniać według oficjalnych przepisów.
Jak rozwijać duński, jeśli myślisz o obywatelstwie?
Jeśli planujesz w przyszłości ubiegać się o duńskie obywatelstwo, warto możliwie wcześnie zacząć rozwijać wszystkie umiejętności językowe.
Nie skupiaj się wyłącznie na zapamiętywaniu słówek czy rozwiązywaniu zadań gramatycznych.
Na poziomie B1 i B2 szczególnie ważna jest umiejętność rozumienia dłuższych wypowiedzi, samodzielnego formułowania myśli i reagowania podczas rozmowy.
Pomocne będą między innymi:
- Regularne słuchanie duńskiego. Podcasty, wywiady i programy pozwalają oswajać się z naturalnym tempem mówienia.
- Czytanie tekstów na różne tematy. Nie ograniczaj się do prostych dialogów. Sięgaj również po artykuły i informacje dotyczące życia w Danii.
- Ćwiczenie wypowiedzi ustnych. Ucz się opowiadać o swoim doświadczeniu, wyrażać opinie i uzasadniać swoje zdanie.
- Pisanie dłuższych tekstów. Warto rozwijać umiejętność tworzenia spójnych wypowiedzi.
- Poznawanie duńskiej kultury. Wiedza o kraju pomaga lepiej rozumieć kontekst wypowiedzi i codzienne sytuacje.
Jeśli Twoim celem jest konkretny egzamin, zapoznaj się również z jego oficjalną strukturą i przykładowymi arkuszami.
Rozwijaj praktyczny duński z Pluggis®
Niezależnie od tego, czy planujesz ubiegać się o obywatelstwo, czy po prostu chcesz swobodniej funkcjonować w Danii, solidna znajomość języka przydaje się każdego dnia.
W Pluggis® nie prowadzimy kursów przygotowujących konkretnie do egzaminów na obywatelstwo. Skupiamy się na praktycznym duńskim, którego używasz w rozmowach, pracy i codziennym życiu.
Na naszych lekcjach duńskiego z lektorem rozwijasz mówienie, rozumienie ze słuchu, wymowę i gramatykę w praktyce.
A jeśli chcesz regularnie poszerzać słownictwo i utrwalać nowe wyrażenia, poznaj Bank Duńskich Słów – interaktywny kurs do samodzielnej nauki.
Dobra znajomość języka przyda Ci się niezależnie od tego, czy przystąpisz do egzaminu w najbliższym czasie, czy dopiero za kilka lat.
