Kończysz 25 lat, nie masz męża ani żony, a Twoi znajomi pojawiają się z ogromnym zapasem cynamonu? W Danii może to oznaczać tylko jedno. Obsypywanie cynamonem na 25. urodziny, a pieprzem na 30., to jedna z najbardziej nietypowych duńskich tradycji urodzinowych. Skąd wziął się ten zwyczaj i czy naprawdę nadal jest praktykowany?
25. urodziny w Danii? Czas na cynamon!
Jeśli zobaczysz w Danii osobę od stóp do głów pokrytą cynamonem, prawdopodobnie właśnie obchodzi 25. urodziny.
Zgodnie z popularnym zwyczajem osoba, która kończy 25 lat i nie jest jeszcze w związku małżeńskim, może zostać obsypana cynamonem przez rodzinę lub znajomych.
W bardziej ekstremalnych wersjach jubilat zostaje przywiązany do słupa, latarni albo krzesła. Cynamon może być również łączony z wodą, dzięki czemu znacznie lepiej przykleja się do ubrania i włosów.
Oczywiście nie istnieje żaden obowiązek obchodzenia 25. urodzin w ten sposób. Wszystko zależy od grupy znajomych i samego jubilata. Dla wielu osób jest to przede wszystkim żart i okazja do wspólnego świętowania.
A co dzieje się na 30. urodziny?
Jeśli pięć lat później nadal nie masz męża lub żony, cynamon zostaje zastąpiony czymś mocniejszym.
Pieprzem.
Osoba, która kończy 30 lat i pozostaje niezamężna lub nieżonata, może zostać obsypana właśnie pieprzem.
Z tą tradycją związane są również dwa ciekawe duńskie określenia:
en pebersvend – nieżonaty mężczyzna, który skończył 30 lat
en pebermø – niezamężna kobieta, która skończyła 30 lat
Słowa te mają długą historię i prowadzą nas do źródeł całej tradycji.
Skąd wzięła się tradycja cynamonu i pieprzu?
Najczęściej zwyczaj łączy się z dawnymi handlarzami przyprawami.
Kupcy zajmujący się handlem przyprawami dużo podróżowali i spędzali długie okresy poza domem. Część z nich nie zakładała rodzin, dlatego z czasem nieżonatych mężczyzn zaczęto żartobliwie określać mianem związanym z pieprzem – pebersvend.
Podobne określenie zaczęto stosować wobec kobiet – pebermø.
Z tego skojarzenia rozwinęła się tradycja związana z 30. urodzinami i pieprzem. Cynamon na 25. urodziny jest natomiast młodszym elementem zwyczaju.
Czy naprawdę trzeba być singlem?
Tutaj pojawia się ciekawy szczegół.
Często mówi się, że Duńczycy obsypują cynamonem „singli”, ale nie jest to do końca precyzyjne. Tradycyjnie chodzi przede wszystkim o brak małżeństwa.
Możesz więc mieć partnera lub partnerkę, a mimo to zostać potraktowanym cynamonem, jeśli w dniu 25. urodzin nie masz jeszcze męża lub żony.
Oczywiście współcześnie cały zwyczaj traktowany jest przede wszystkim z przymrużeniem oka, a jego zasady mogą wyglądać trochę inaczej w różnych grupach znajomych.
Czy wszyscy Duńczycy obchodzą urodziny w ten sposób?
Nie. Nie każdy 25- czy 30-latek w Danii kończy przywiązany do latarni i pokryty przyprawami.
Tradycja jest dobrze znana, ale to, czy rzeczywiście zostanie wykorzystana, zależy od znajomych, rodziny, regionu i przede wszystkim podejścia samego jubilata.
W internecie można znaleźć najbardziej spektakularne wersje zwyczaju, przez co łatwo odnieść wrażenie, że każdy Duńczyk przechodzi taki rytuał. W rzeczywistości nie jest to obowiązkowy element duńskich urodzin.
Urodziny po duńsku – kilka słów
Przy okazji warto poznać kilka duńskich słów związanych z tym zwyczajem:
en fødselsdag – urodziny
at have fødselsdag – mieć urodziny
kanel – cynamon
peber – pieprz
en pebersvend – nieżonaty mężczyzna po trzydziestce
en pebermø – niezamężna kobieta po trzydziestce
gift – żonaty / zamężna
ugift – nieżonaty / niezamężna
A najważniejsze urodzinowe zdanie to oczywiście:
Tillykke med fødselsdagen! – Wszystkiego najlepszego z okazji urodzin!
Poznawaj Danię razem z Pluggis®
Cynamon na 25. urodziny i pieprz na 30. to świetny przykład zwyczaju, którego trudno domyślić się z podręcznika do języka duńskiego.
W Pluggis® uczymy nie tylko języka, ale pokazujemy również prawdziwą Danię – jej codzienność, zwyczaje i kulturę.
Jeżeli chcesz uczyć się duńskiego, możesz sprawdzić nasze kursy duńskiego z lektorem oraz Bank Duńskich Słów.
Przeczytaj również
- Hindbærsnitter – duńskie ciastka z malinami
- Hygge – co naprawdę oznacza duńskie hygge?
- Koldskål med kammerjunkere – duński smak lata
- Drømmekage – duńskie ciasto marzeń z kokosem
- Pålægschokolade – dlaczego Duńczycy jedzą czekoladę na chlebie?
- Smørrebrød – czym są tradycyjne duńskie kanapki?
- Wienerbrød – dlaczego „duńskie ciastko” w Danii nazywa się wiedeńskim?
