Jak powiedzieć po duńsku „pada deszcz”, „świeci słońce” albo „jest pochmurno”? Jak zapytać, ile jest stopni? Pogoda po duńsku to jeden z tych tematów, które naprawdę warto poznać już na początku nauki – tym bardziej że pogoda jest bardzo naturalnym tematem codziennych rozmów w Danii.
W 13. odcinku podcastu Duński z Pluggis® poznasz podstawowe słownictwo związane z pogodą i kilka krótkich zdań, które możesz od razu wykorzystać w rozmowie.
Posłuchaj 13. odcinka podcastu Duński z Pluggis®
Hvordan er vejret? – jak zapytać o pogodę po duńsku?
Zacznijmy od podstawowego pytania:
Hvordan er vejret?
Jaka jest pogoda?
Najważniejsze słowo to:
et vejr – pogoda
W zdaniu pojawia się forma określona:
vejret – pogoda / ta pogoda
Możesz też zapytać:
Hvordan bliver vejret i morgen?
Jaka będzie jutro pogoda?
albo:
Hvordan er vejret i Danmark?
Jaka jest pogoda w Danii?
Przydadzą Ci się również:
i dag – dzisiaj
i morgen – jutro
i går – wczoraj
Dzięki temu możesz łatwo budować kolejne zdania dotyczące pogody.
Det regner – pada deszcz po duńsku
Jeśli spędzasz czas w Danii, to zdanie zdecydowanie warto znać:
Det regner.
Pada deszcz.
Czasownik:
at regne – padać (o deszczu)
Możemy powiedzieć:
Det regner i dag.
Dzisiaj pada.
Det regner meget.
Mocno pada. / Dużo pada.
Det regner igen.
Znowu pada.
Przydadzą się również:
regn – deszcz
en regnjakke – kurtka przeciwdeszczowa
en paraply – parasol
A jeśli chcesz powiedzieć, że pada naprawdę mocno:
Det regner kraftigt.
Mocno pada.
Solen skinner – świeci słońce
Na szczęście w Danii nie zawsze pada.
Solen skinner.
Świeci słońce.
Tutaj mamy:
en sol – słońce
solen – słońce, forma określona
at skinne – świecić
Możesz więc powiedzieć:
Solen skinner i dag.
Dzisiaj świeci słońce.
Przydatne będzie również:
solrigt – słonecznie
Det er solrigt.
Jest słonecznie.
Det blæser – wieje
Kolejne bardzo przydatne zdanie w Danii:
Det blæser.
Wieje.
Czasownik:
at blæse – wiać
Możesz usłyszeć:
Det blæser meget i dag.
Dzisiaj mocno wieje.
Przydatne słowo to także:
vind – wiatr
oraz:
blæsende – wietrzny
Det er blæsende.
Jest wietrznie.
Det er overskyet – jest pochmurno
Gdy niebo jest pokryte chmurami, powiesz:
Det er overskyet.
Jest pochmurno.
Warto od razu poznać:
en sky – chmura
skyer – chmury
overskyet – pochmurno, zachmurzone
Możesz również powiedzieć:
Der er mange skyer på himlen.
Na niebie jest dużo chmur.
en himmel oznacza niebo.
Ciepło i zimno po duńsku
W podcaście pojawiają się dwa bardzo proste, ale niezwykle przydatne zdania:
Det er varmt.
Jest ciepło.
Det er koldt.
Jest zimno.
Zapamiętaj więc:
varm – ciepły
kold – zimny
W konstrukcji Det er… pojawiają się formy:
varmt – ciepło
koldt – zimno
Możesz je połączyć z dodatkowymi określeniami:
Det er meget varmt i dag.
Dzisiaj jest bardzo ciepło.
Det er ret koldt udenfor.
Na zewnątrz jest dość zimno.
udenfor – na zewnątrz
Przydatne będzie również:
Det er køligt.
Jest chłodno.
Temperatura po duńsku – ile jest stopni?
Jak zapytać o temperaturę?
Hvor mange grader er der?
Ile jest stopni?
Odpowiedź może brzmieć:
Der er 15 grader i dag.
Dzisiaj jest 15 stopni.
Możesz również powiedzieć:
Der er 20 grader.
Jest 20 stopni.
Der er kun 5 grader.
Jest tylko 5 stopni.
A jeśli temperatura spadnie poniżej zera:
Der er 3 minusgrader.
Są 3 stopnie mrozu.
Przy okazji zapamiętaj:
en grad – stopień
grader – stopnie
temperaturen – temperatura
Możesz więc zapytać również:
Hvad er temperaturen?
Jaka jest temperatura?
Więcej słownictwa związanego z pogodą po duńsku
Gdy opanujesz podstawowe zdania z podcastu, warto dołożyć kilka kolejnych określeń:
sne – śnieg
at sne – padać (o śniegu)
tåge – mgła
en storm – burza / wichura
torden – grzmoty, burza z piorunami
lyn – błyskawica
frost – mróz
glat – ślisko
solrigt – słonecznie
overskyet – pochmurno
blæsende – wietrznie
Teraz możemy zbudować kolejne zdania:
Det sner.
Pada śnieg.
Det er tåget.
Jest mgliście.
Det er glat.
Jest ślisko.
Der er frost i nat.
W nocy jest/będzie mróz.
Nie musisz zapamiętywać wszystkich tych słów naraz. Na początek wybierz kilka, które rzeczywiście wykorzystasz.
Jaka będzie pogoda? Prognoza po duńsku
Jeśli rozmawiasz o planach na następny dzień czy weekend, przydadzą Ci się zdania dotyczące prognozy.
Hvordan bliver vejret i morgen?
Jaka będzie jutro pogoda?
Det bliver varmt i morgen.
Jutro będzie ciepło.
Det bliver koldt i weekenden.
W weekend będzie zimno.
Det kommer til at regne.
Będzie padać.
Det bliver solrigt.
Będzie słonecznie.
Warto zwrócić uwagę na konstrukcję:
Det bliver… – Będzie…
Możesz dzięki niej bardzo łatwo rozmawiać o przewidywanej pogodzie:
Det bliver varmt.
Będzie ciepło.
Det bliver overskyet.
Będzie pochmurno.
Pory roku po duńsku
Przy temacie pogody warto od razu poznać cztery pory roku:
forår – wiosna
sommer – lato
efterår – jesień
vinter – zima
Na przykład:
Det er ofte koldt om vinteren.
Zimą często jest zimno.
Det kan være varmt om sommeren.
Latem może być ciepło.
Det regner meget om efteråret.
Jesienią dużo pada.
Przy okazji zwróć uwagę na konstrukcje:
om sommeren – latem
om vinteren – zimą
om foråret – wiosną
om efteråret – jesienią
Sikke et vejr! – co za pogoda!
Bardzo przydatne wyrażenie:
Sikke et vejr!
Co za pogoda!
sikke wykorzystujemy w wykrzyknieniach, gdy chcemy wyrazić reakcję na coś.
Dlatego Sikke et vejr! może być komentarzem zarówno do wyjątkowo pięknej, jak i wyjątkowo paskudnej pogody – konkretne znaczenie wynika z sytuacji i sposobu, w jaki to powiesz.
I właśnie takie krótkie wyrażenia sprawiają, że język zaczyna brzmieć bardziej naturalnie.
Rozgadaj się po duńsku z Pluggis®
Jeśli chcesz nie tylko znać duńskie słówka, ale przede wszystkim zacząć mówić i lepiej rozumieć Duńczyków, zapraszamy Cię na nasze kursy duńskiego z lektorem.
Możesz uczyć się indywidualnie, w parze lub w 3-osobowej grupie. Pracujemy metodą flipped classroom: przed spotkaniem poznajesz materiał i przygotowujesz się do tematu, dzięki czemu podczas lekcji możemy przeznaczyć więcej czasu na mówienie, dyskusję i używanie duńskiego w praktyce.
W nauce wspiera Cię również Bank Duńskich Słów z interaktywnymi ćwiczeniami i nagraniami. To szczególnie ważne w duńskim, w którym regularne osłuchiwanie się z językiem i praca nad wymową mają ogromne znaczenie.
Chcemy, żeby duński nie kończył się na słówkach zapisanych w zeszycie. Ma być językiem, który rozumiesz i którego potrafisz użyć w codziennej rozmowie.
Przeczytaj również
- Gotowanie po duńsku – czasowniki i zwroty, które przydadzą Ci się w kuchni
- 9 powodów, dla których warto uczyć się duńskiego
- Jak nauczyć się duńskiego? Praktyczny przewodnik od podstaw
- Liczby po duńsku – liczebniki od 1 do 100 i zasady
- Przeziębienie po duńsku – objawy i przydatne zwroty
- 7 najlepszych seriali do nauki duńskiego
- Jak się masz po duńsku? Przydatne zwroty i odpowiedzi
